ز بس جوش اثر زد از تب شوق تو یاربها
ز بس جوش اثر زد از تب شوق تو یاربها
فلک در شعله خفت از شوخی تبخال کوکبها
з бас ҷуш асар зд аз таб шуқ ту йораб-ҳо
фалак дар шаъала хафт аз шухи табахол кукаб-ҳо
درین محفل که دارد خامشی افسانهٔ راحت
به هم آوردن مژگان بود بربستن لبها
дарин маҳафал ки дорад хомаши афасона роҳат
ба ҳам овардан мажагон буд барабастан лаб-ҳо
ز گرد وحشت ما تیرهبختان فیض میبالد
تبسمپاشی صبح است چین دامن شبها
з гард вҳашт мо тира-бахтон физ мӣ-болд
табасам-поши субҳ аст чин доман шаб-ҳо
سبکتازان فرصت یک قلم رفتند ازین وادی
سراغی میدهد موج سراب از نعل مرکبها
сабак-тозон фарсат як қалм рафтанд азин води
сароғи мӣ-даҳад мавҷ сароб аз наъал маракаб-ҳо
غبار جنبش مژگان ندارد چشم قربانی
قلم محواست هرجا صاف گردد نقش مطلبها
ғубор ҷанабаш мажагон надорад чашм қарабони
қалм маҳавост ҳараҷо соф гардад нақш маталаб-ҳо
ز حاسد گر امان خواهی وداع گرمجوشی کن
زمستان سرد میسازد دکان نیش عقربها
з ҳосад гар амон хоҳи вадоъ гарм-ҷуши кан
змастон сард мӣ-созд дакон ниш ъақараб-ҳо
فلک کشتی به توفان شکستن داده است امشب
ز جوش گریهام رنگ ته آبند کوکبها
фалак кашти ба туфон шакастан дода аст амашаб
з ҷуш гариа-ам ранг та обанд кукаб-ҳо
فسردن بود ننگ اعتبار ما سبکروحان
گرانجانی فسونها خواند و پیدا کرد قالبها
фасардан буд нанг аъатабор мо сабак-руҳон
гарон-ҷони фасун-ҳо хонд ва пидо кард қолаб-ҳо
شرار کاغذ ما درد آزادی گلستانی
چرا ما را نمیخوانند این طفلان به مکتبها
шарор коғаз мо дард озоди галастони
чаро мо ро нами-хонанд ин тафалон ба мактаб-ҳо
بنازم نام شیرینی که هرگه بر زبان آید
چو بند نیشکر جوشد به هم چسبیدن لبها
банозм ном ширини ки ҳарага бар забон ойд
чу банд нишакар ҷушад ба ҳам часабидан лаб-ҳо
غبار تیره بختیها به این لنگر نمیباشد
نمیآید برون چون سایه روزم بیدل از شبها
ғубор тира бахти-ҳо ба ин лангар нами-бошад
нами-ойд барун чун сойа рузм бидел аз шаб-ҳо
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- رنگ
- نمود و جلوه ظاهری؛ گاه کنایه از دگرگونی و ناپایداری.
- چشم
- اندامِ بینایی؛ سرچشمهٔ نگاه، اشک و انتظارِ عاشقانه.
- غبار
- گرد و خاک؛ نشانه محوی، فروتنی، ناپایداری یا حجاب دیدن.
- موج
- برآمدگی آب؛ در شعر نشانه جنبش، اضطراب و ناپایداری.
- نقش
- تصویر و اثر؛ گاه صورت ظاهری در برابر حقیقت.
- دامن
- کنارهٔ جامه؛ نمادِ پاکی، پناه و دستآویز.
- صبح
- آغاز روشنایی پس از شب؛ نشانه امید، گشودگی یا بیداری.
- مژگان
- موهای پلک؛ نمادِ تیرِ نگاه و گریهٔ عاشق.
- سایه
- اثر تاریک در برابر نور؛ کنایه از ناپایداری، پیروی یا وجود کمرنگ.
- لب
- کنارهٔ دهان؛ نمادِ سخن، بوسه و حیاتِ معشوق.
- گرد
- غبار و خاک؛ نشانه محوی، ناپایداری و حجاب دیدن.
- فرصت
- مجال کوتاه انجام کار؛ در شعر غالبا لحظه گذرای عمر.
- زبان
- عضوِ گفتار؛ ابزارِ بیان و گاه حجابِ معنای نهفته.
- شعله
- زبانه آتش؛ نماد شور، گدازِ عشق و فنای ناپایدار.
- درد
- رنج و الم؛ سرمایهٔ عاشق و راهِ پختگیِ جان.
- شوق
- اشتیاقِ سوزان؛ کششِ پرشورِ دل بهسوی معشوق و وصال.
- وحشت
- هراس و رمیدگی؛ گریزِ دلِ تنها از خلق بهسوی تنهایی.