عمریست قیامتکدهٔ گردش حالم
عمریست قیامتکدهٔ گردش حالم
چون آینه مینای پریزاد خیالم
ъамари-ст қиоматакада гардаш ҳолм
чун оина миной паризод хиолм
حسرت ثمر نشو و نمایم چه توان کرد
سر تا به قدم چون مژه یک ریشه نهالم
ҳасарт самар нашу ва намойам ча тавон-кард
сар то ба қадам чун мажа як риша наҳолм
آیینهٔ من ریختهٔ رنگ ملالیست
بالیدهٔ چینی چو مه از چین هلالم
оина ман рихта ранг малоли-ст
болида чини чу ма аз чин ҳало-лм
بیرنگیام از شوخی اظهار مبراست
در آینه هم آینه کافیست مثالم
биранги-ам аз шухи азаҳор мабарост
дар оина ҳам оина-кофист масолм
معموره سوادش خط تسخیر جنون نیست
الفت قفس سایهٔ مژگان غزالم
маъамура саводаш хт тасахир ҷанун нест
алафт қафас сойа мажагон ғазолм
ای تشنه سراغ اثرم سیر عدم کن
در خلوت اندیشهٔ خاکست سفالم
эй ташана сароғ асарм сир ъадам-кан
дар халут андиша хокаст сафолм
در پردهٔ خواب اینهمه توفان خیالست
نقشی نتوان یافت اگر چشم بمالم
дар парда хоб айанаҳама туфон хиоласт
нақаши натавон йофт агар чашм бамолм
خودبینی شخص آینهٔ ناز مثال است
بر خود نگهی تا من موهوم ببالم
ходабини шахас оина ноз масол аст
бар худ нагаҳи то ман муҳум баболм
در بزم و ساز طربم سخت خموش است
کو بخت سپندی که شوم داغ و بنالم
дар базм ва соз тарабам сахт хамуш аст
ку бахт сапанди-ки шум доғ ва банолм
ساز سحرم قابل آهنگ نفس نیست
شاید به نسیمی رسد افشاندن بالم
соз саҳарм қобал оҳанг нафас нест
шойд ба насими расад афашонадан болм
بیدل نفسم سحر بیان خم زلفی است
آشفت جوابی که طرف شد به سؤالم
бидел нафасам саҳар бион хам залафи аст
ошафт ҷавоби ки тарф шуд ба саволм
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- نیست
- نبودن؛ در شعر یادکرد عدم و فنا در برابر هستی موهوم.
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- آینه
- سطح بازتابنده؛ در شعر نماد خودشناسی، صفا و جلوه است.
- سر
- بالاترین عضوِ تن؛ نمادِ اندیشه، سودا و فدا شدن در عشق.
- نفس
- دم و لحظه کوتاه زندگی؛ گاه خواهش و خودی انسان.
- رنگ
- نمود و جلوه ظاهری؛ گاه کنایه از دگرگونی و ناپایداری.
- چشم
- اندامِ بینایی؛ سرچشمهٔ نگاه، اشک و انتظارِ عاشقانه.
- آیینه
- شیشهٔ بازتابدهنده؛ نمادِ صفای دل و تجلّیِ حق.
- جنون
- دیوانگی؛ شیداییِ عاشقانه و رهاییِ از عقل.
- ساز
- آلتِ نوازندگی؛ نمادِ همآهنگی و نوای درون.
- ناز
- کرشمه و دلربایی؛ جلوهگریِ معشوق در برابرِ نیاز.
- داغ
- نشان سوختگی یا زخم؛ کنایه از اندوه، عشق و حسرت.
- مژگان
- موهای پلک؛ نمادِ تیرِ نگاه و گریهٔ عاشق.
- سایه
- اثر تاریک در برابر نور؛ کنایه از ناپایداری، پیروی یا وجود کمرنگ.
- خط
- موی نورُستهٔ گونه؛ نمادِ زیباییِ نوخیزِ معشوق.
- عدم
- نیستی؛ نبودن در برابر هستی و گاه مرتبه پیش از ظهور.
- مژه
- موی پلکِ چشم؛ تیرِ نگاه و ابزارِ گریه و خونِ دل.
- سحر
- سپیدهدم؛ زمان گشایش، دعا، بیداری و تغییر حال.