مگو این نسخه طور معنیی یک دستکم دارد
مگو این نسخه طور معنیی یک دستکم دارد
تو خارج نغمهای ساز سخن صد زیر و بم دارد
магу ин насаха тур маъаний як даст-кам дорад
ту хораҷ нағама-эй соз сахан сад зир ва бам дорад
صلای عام میآید به گوش از ساز این محفل
قدح بحرکدا چیدهست و جام از بهر جم دارد
салой ъом миойд ба-гуш аз соз ин маҳафал
қадаҳ баҳаракадо чида-ст ва ҷом аз баҳар ҷам дорад
ادب هرجا معینکرده نزل خدمت پیران
رعایتکردگان رغبت اطفال هم دارد
адаб ҳараҷо маъин-карда назал хадамат пирон
раъойт-кардагон рағабат атафол ҳам дорад
زیان را سود دانستمکدورت را صفا دیدم
سواد نسخهٔ کمفرصتان خط در عدم دارد
зион ро суд донастам-кадурт ро сафо дидам
савод насаха камафарастон хт дар ъадам дорад
خم ابرو شکست زلف نیز آرایش است اینجا
نه تنها حسن قامت را به رعنایی علم دارد
хам абару шакаст залаф низ оройаш аст инҷо
на-танаҳо ҳасан қомат ро ба раъанойай ъалм дорад
به چشم هوش اگر اسرار این آیینه دریابی
صفا و جوهر و زنگار چشمکها بهم دارد
ба чашм ҳуш агар асарор ин оина дариоби
сафо ва ҷуҳар ва зангор чашмакаҳо баҳам дорад
من این نقشی که میبندم به قدرت نیست پیوندم
زبان حیرت انشایم به موهومی قسم دارد
ман ин нақаши-ки мӣ-бандам ба қадарт нест пивандам
забон ҳайрат анашойам ба муҳуми қасам дорад
نوشتم آنچه دل فرمود خواندم هرچه پیش آمد
مرا بیاختیاریها به خجلت متهم دارد
нушатам онача дил фармуд хонадам ҳарача пиш омад
маро бе-ахтиориҳо ба хаҷалат матаҳам дорад
ز تحریرم توانکیفیت تسلیم فهمیدن
غرورکاتب اینجا سرنگونی تا قلم دارد
з таҳарирм тавон-кифит тасалим фаҳамидан
ғаруракотаб инҷо сарнагуни то қалм дорад
نفس تا هست فرمان هوسها بایدم بردن
به هر رنگی که خواهیگردن مزدور خم دارد
нафас то ҳаст фармон ҳусаҳо бойадам бардан
ба ҳар ранги-ки хоҳи-гардан маздур хам дорад
تمیز خوب و زشتم سوخت ذوق سرخوشی بیدل
ز صاف و درد مخمور آنچه یابد مغتنم دارد
тамиз хоб-ва заштам-сухт зуқ-сархоши бидел
з соф ва дард махамур онача йобд мағатанам дорад
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- دل
- جان و درونِ آدمی؛ جایگاهِ عشق، درد و آگاهی.
- نیست
- نبودن؛ در شعر یادکرد عدم و فنا در برابر هستی موهوم.
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- نفس
- دم و لحظه کوتاه زندگی؛ گاه خواهش و خودی انسان.
- چشم
- اندامِ بینایی؛ سرچشمهٔ نگاه، اشک و انتظارِ عاشقانه.
- آیینه
- شیشهٔ بازتابدهنده؛ نمادِ صفای دل و تجلّیِ حق.
- دست
- اندامِ گرفتن؛ نمادِ قدرت، بخشش و تصرف.
- شکست
- درهمشکستگی؛ نمادِ نیستی و فروریختنِ خودیِ عاشق.
- ساز
- آلتِ نوازندگی؛ نمادِ همآهنگی و نوای درون.
- حیرت
- سرگشتگی آگاهانه در برابر حقیقتی که فهم عادی از آن بازمیماند.
- خط
- موی نورُستهٔ گونه؛ نمادِ زیباییِ نوخیزِ معشوق.
- عدم
- نیستی؛ نبودن در برابر هستی و گاه مرتبه پیش از ظهور.
- زبان
- عضوِ گفتار؛ ابزارِ بیان و گاه حجابِ معنای نهفته.
- درد
- رنج و الم؛ سرمایهٔ عاشق و راهِ پختگیِ جان.
- جوهر
- ذات و بنیاد شیء؛ چیزی که قائم به خود دانسته میشود.
- خم
- خمیدگی یا خمِ شراب؛ منبعِ مستی و فیضِ معنوی.
- حسن
- زیبایی؛ جلوهٔ جمالِ معشوق و تجلیِ حُسنِ ازلی.
- محفل
- انجمن و بزم؛ مجلسِ یاران و جلوهگاهِ شمعِ معشوق.